Typ mongoloidalno-pacyficzny (MZ)

W typologii indywidualnej kierunku morfologiczno-porównawczego typ mieszany odmiany żółtej  rasy mongoloidalnej i pacyficznej. Typ mongolidalno-pacyficzny  oznacza się symbolem MZ. Stolarczyk podał też skróową nazwę typ niżowy (ze względu na występowanie na nizinnych obszarach Chin i Korei). In English: Mongoloid-Pacific type (MZ).

Zobacz też - podstawowe różnice między indywidualnymi typami rasowymi, a rasami geograficznymi

Objaśnienia do poniższych danych:

  1. ♂ - mężczyźni
  2. ♀ - kobiety
  3. (♂+♀) - oznacza współne serie dla kobiet i mężczyzn ale inne, nie zbiorcze dla poprzednio podanych
  4. w nawiasach po średnich podane zakresy zmienności (min - max)

Cechy charakterystyczne typu mongoloidalno-pacyficznego (MZ):

Ogólna charakterystyka:

Główne cechy:

  • wzrost średni do wysokiego, rzadko dość niski (160-x)
  • głowa brachycefaliczna ( 83-x)
  • czoło przeważnie niskie, z reguły wyraźne łuki nadoczodołowe
  • głowa nigdy nie jest niska (63-x)
  • oczodoły wysokie do bardzo wysokich (82-x)
  • twarz  od szerokiej do wąskiej, kości policzkowe przeważnie wystające
  • profil poziomy twarzy: płaski
  • profil pionowy twarzy: często prognatyzm zębodołowy
  • nos wąski (x-69), prosty lub lekko wypukły, nasada nosa bardzo niska
  • oczy bardzo ciemne (1-5)
  • oprawa oka: fałda mongolska bardzo silna
  • włosy czarne (X-Y), proste sztywne, rzadko faliste
  • skóra przeważnie niezbyt jasna, żółtawośniada
  • owłosienie ciała słabe, zarost rzadko obfity

Cechy dyskwalifikujące danego osobnika jako przedstawiciela tego typu (mimo posiadania innych wyżej wymienionych):

  • głowa / czaszka niska (x-62; x-70)
  • brak fałdy mongolskiej
  • wysoka nasada nosa
  • silne owłosienie ciała

Frakcje:

  • mongoloidalna (Mz) - wzrost średni (165-169); twarz szeroka (83-x); nos dość wąski (66-69); głowa bardzo wysoka (71-x)
  • pośrednia (mz) - wzrost wysoki (170-x); twarz szeroka (x-83), nos dość wąski (66-69)
  • pacyficzna (mZ) - (najliczniejsza); wzrost wysoki (170-x); twarz średnia do wąskiej (84-x), nos  wąski (x-69)

Frakcje są zróżnicowane ale trzeba wziąść pod uwagę że te dwie "rodzicielskie" rasy różnią się wszystkich podstawowych wskaźnikach cefalometrycznych. I mieszanki między nimi mogą losowo dziedziczyć różne kształty bądź to głowy, bądź twarzy / nosa z obu  ras.

Różnice z innymi typami:

  • od typu LZ  różni się zalężnie od frakcji wyższym wzrostem lub szerszą twarzą oraz wyższą i trochę bardziej wysklepioną głową

Niżej sprawdź dokładną charakterystykę. Część wymienionych cech, szczególnie opisowych, ma jedynie znaczenie pomocnicze i nie może służyć jako podstawowe kryterium wyznaczania przynależności do tego typu.

wzrost:

  • średni do wysokiego, rzadko niski
  1. Chiny (♂) 170.8 (166-177)
  2. Buriaci (♂) 172 (168-176)
  3. Buriaci (♀) 158 (156-160)
  4. Korea Północna (♂) 167.8 (162-180)
  5. Korea Północna (♀) 157.6 (157-158)
  6. Mongolia (♂) 167.4 (160-183)
  7. Mongolia (♀) 153 (141-163)

głowa / czaszka:

wskaźnik główny - brachycefaliczny (83-x)

  1. Chiny (♂) 87.84 (84-90)
  2. Buriaci  (♂) 88.2 (86-89)
  3. Buriaci  (♀) 87.8 (86-89)
  4. Korea Północna (♂) 88.1 (83-95)
  5. Korea Północna (♀) 86.4 (85-87)
  6. Mongolia (♂) 87.3 (83-95)
  7. Mongolia (♀) 86.8 (83-92)
  8. materiał kostny: (♂) 84.5 (82-90)

wymiary bezwzględne głowy w mm - Chiny (♂):

  • długość: średnio 180  głowa dość krótka
  • szerokość: średnio 159, głowa dość szeroka
  • wysokość: średnio 135, głowa wyraźnie wysoka

wskaźnik wysokościowo-długościowy: głowa / czaszka nigdy nie jest niska

  1. Chiny (♂) 75.1 (71-80) - skrajnie wysoka głowa
  2. Korea Północna (♂) 73.8 (67-83) - wybitnie wysoka
  3. Korea Północna (♀) 69.8 (66-72)
  4. Mongolia (♂) 67.7 (63-74) - dość wysoka
  5. Mongolia (♀) 67.7 (63-73)
  6. materiał kostny: (♂) 77.7 (75 - 81) - wysoka

wskaźnik wysokościowo-szerokościowy: 

  1. Chiny (♂) 85.4 (82-88) - dość wysklepiona głowa
  2. Korea Północna (♂) 84 (76-96) - niezbyt wysklepiona
  3. Korea Północna (♀) 80.8 (78-83)
  4. Mongolia (♂) 77.3 (70-86) - dość spłaszczona
  5. Mongolia (♀) 77.6 (71-86)
  6. materiał kostny: (♂) 92.5 (84-97) - niezbyt spłaszczona

czoło

  • czoło rzadko wysokie (w 20% przypadków)
  • z reguły wyraźne łuki nadoczodołowe
  • szerokość czoła: Chiny dla (♂) średnio 110 mm - czoło szerokie

wskaźnik czołowo-ciemieniowy:

  1. Chiny (♂)  69.47 (68 - 71) - czoło szerokie
  2. materiał kostny: (♂) 63.3 (59-67) - wąskie czoło

wskaźnik czołowo-jarzmowy:

  1. (Chiny, ♂) 76.86 (72-80)  - czoło średnio szerokie w stosunku do szerokości twarzy

twarz:

wskaźnik twarzowy całkowity: od szerokiej do wąskiej, zależnie od frakcji, najczęściej średnio szeroka

  1. Chiny (♂) 87.94 (82-93) - średnio szeroka twarz
  2. Buriaci (Syberia) dla (♂) 87.7 (86-88) - średnio szeroka twarz
  3. Buriaci (Syberia) dla (♀) 85.5 (81-89) - średnio szeroka
  4. Korea Północna (♂) 86.3 (80-95) - średnio szeroka
  5. Korea Północna (♀) 89.8 (88-91)
  6. Mongolia (♂) 85.3 (75-93) - średnio szeroka
  7. Mongolia (♀)  85.2 (78-92)
  8. materiał kostny: (♂) 93.95 (89-95) - wąska twarz

wskaźnik górnotwarzowy

  1.  Korea Północna (♂) 54.7 (50-58)
  2. Korea Północna (♀) 55.9 (55-56)
  3. materiał kostny: (♂) 53.45 (51-59) - dość wysokie twarz górna

wymiary bezwzględne twarzy (dla osobników żywych) - Chiny (♂):

  • wysokość twarzy całkowita: średnio 125 mm - twarz dość wysoka
  • szerokość: średnio 143 mm - twarz szerokawa

wskaźnik jarzmowo-ciemieniowy:

  1. Chiny(♂) 90.44 (88-94) - jarzma dość wąskie w stosunku do szerokości głowy
  2. Korea Północna (♂) 91.9 (86-96) - jarzma wąskie
  3. Korea Północna (♀) 92.1 (89-95)
  4. Mongolia (♂) 99.8 - jarzma bardzo szerokie w stosunku do głowy
  5. Mongolia (♀) 90.7 (87-96) - jarzma wąskie

cechy opisowe:

nos:

wskaźnik nosowy: wąski (x-69)

  1. Chiny (♂) 66.3 (64-68)
  2. Buriaci (Syberia) dla (♂) 66.1 (63-69)
  3. Buriaci (Syberia) dla (♀) 66.6 (65-68)
  4. Korea Północna (♂) 64.6 (56-69)
  5. Korea Północna (♀) 59.5 (58-60)
  6. Mongolia (♂) 65.6 (57-69)
  7. Mongolia (♀) 64.1 (59-69)
  8. materiał kostny (♂) 46.25 (41-49) - dość wąski

wskaźnik wysokości nosa: 

  1. Chiny (♂) 44.8 (40-49) - niskawy
  2. Korea Północna (♂) 44.1 (39-49)
  3. Korea Północna (♀) 45.2 (44-46)

wymiary bezwzględne nosa (dla osobników żywych) - Chiny (♂):

  • wysokość: średnio 56 mm - dość wysoki
  • szerokość: średnio 37 mm - szerokawy

wydatność nosa: ogólnie mało wystający

  1. Korea dla (♂)  53 (16-94) - niezbyt wydatny nos
  2. Buriaci (♂+♀) 47.5 - niezbyt słabo wydatny
  3. Mongolia (♂) 53 (10-100)  - niezbyt wydatny
  4. Mongolia (♀) 44 (8-88) - niezbyt słabo wydatny

cechy opisowe:

  • nasada nosa bardzo niska
  • profil nosa:  najczęściej słabo wypukły lub prosty, może się wahać od wklęsłego do garbatego

górna szczęka i żuchwa

wskaźnik szczękowy (dla czaszki):

  1. (♂) 71.5 (66-79) - szczęka średnio szeroka

prognatyzm zębodołowy:

  1. Chiny (♂) 75%
  2. Korea Północna (♂) 51.4%
  3. Korea Północna (♀) 50%
  4. Buriaci (m + k) 100%
  5. Mongolia (♂) 54 (20-80) - prognatyzm alweolarny
  6. Mongolia (♀) 58 (20-80) - j.w.

wskaźnik wysokości górnej wargi:

  1. Mongolia (♂) 42.8 (31-53) - dość duża odległość między ustami, a podstawą nosa
  2. Mongolia (♀) 44.9 (32-57) - duża odległość między ustami, a podstawą nosa

wskaźnik żuchwowy-twarzowy

  1. Mongolia (♂) 86.7 (72-95) - średnia żuchwa w stosunku do wysokości twarzy
  2. Mongolia (♀) 85.2 (75-92) - średnia żuchwa

oczodoły:

oczy:

  • kolor oczu: oczy wybitnie ciemne (1-5), intensywnie brunatne w 40% przypadków

szpara oczna  wąska,

  1. Chiny (♂) pozioma w 20% przypadków
  2. Mongolia (♂) 34.8 (16-50) - prawie ukośna w górę
  3. Mongolia (♀) 29.6 (16-50)  - tendencja do skośności w górę

ukształtowanie powieki górnej:

  1. Chiny (♂) 100% fałdy mongolskiej (różne stopnie)
  2. Buriaci (♂+♀) 100% fałdy mongolskiej (różne stopnie)
  3. Korea Północna (♂) oprawa oka bardzo silna (ślad fałdy mong. - f. mong. bardzo silna)
  4. Korea Północna (♀) oprawa oka skrajnie silna (f. mg. silna)
  5. Mongolia (♂) 81 - fałda mongolska bardzo silna (f. mong. niezbyt słaba 44 - f. mong. uderzajaco silna 100)
  6. Mongolia (♀) 78 - silna f. mong. (wybitnie słaba f. mong. 20 - f. mong. uderzajaco silna 100)

włosy:

kształt włosów: proste i z reguły sztywne, rzadko słabo falujące

  1. Chiny (♂) w 20% przypadków słabo falujące
  2. Korea Północna (♂) niesfalowane (4 - 12)
  3. Korea Północna (♀) niesfalowane (6)
  4. Mongolia (♂ i ♀) 6 (4-12) - proste, średnio sztywne

skóra:

kolor skóry: przeważnie żółtawośniada, czasem z rumieńcem

  1. Chiny (♂) 10.4 (7-14) skala Luschana
  2. Buriaci (♂+♀) - śniada, żółtawobrązowa
  3. Korea Północna (♂) niezbyt jasna (płowa jasna - zółtawa ciemna)
  4. Korea Północna (♀) jasna (żółtawa płowa)
  5. Mongolia (m) niezbyt jasna
  6. Mongolia (♀) trochę jaśniejsza niż u meżczyzn

owłosienie:

  • zarost twarzy: Chiny (♂) dość obfity w 20% przypadków
  • owłosienie ciała słabe
  • brwi często krzaczaste

Występowanie:

Nazwa pochodzi od występowania z reguły na nizinach wschodniej Azji.

Dla porównania - składy typologiczne:

  • Korea Północna (♂) 16.5%
  • Mongolia (♀) 13.2% - seria [Stolarczyk 1976]
  • Mongolia (♂) 10.12% (mZ > |mz, Mz| ) - seria [Niemiec 1965]
  • Mongolia (♂) 8.3% - seria [Stolarczyk 1976]
  • Korea Północna (♀) 7.1%
  • Chiny (♂) 4.59%
  • Gołdowie (♀) 3.45%
  • Gołdowie (♂) 1.69%

BIBLIOGRAFIA:

  1. Henzel T., Michalski I.,Podstawy klasyfikacji człowieka w ujęciu Tadeusza Henzla i Ireneusza Michalskiego (oraz dyskusja do artykułu), Przegląd Antropologiczny, t. 21, z. 1-2, 1955
  2. Michalska-Wichan J., Struktura antropologiczna ludności Mongolii [w:] Acta Universitatis Lodzensis. Folia Zoologica et Anthropologica, t. 4, 1986, s. 79-138
  3. Michalski I., Składniki rasowe Chińczyków, 1938
  4. Niemiec S., Analiza antropologiczna studentów Koreańczyków [w:] Materiały i Prace Antropologiczne, nr 18, 1965, s. 5-53
  5. Poniatowski S., Gołdowie, Oroczoni: tablice antropometryczne, 1914 link
  6. Stolarczyk H., Charakterystyka antropologiczna Koreańczyków cz. I, Zeszyty Naukowe UŁ. Nauki Matematyczne-Przyrodnicze. Seria II, zeszyt 56, 1974, s. 81-108
  7. Stolarczyk H., Charakterystyka antropologiczna Koreańczyków cz. II, Zeszyty Naukowe UŁ. Nauki Matematyczne-Przyrodnicze. Seria II, zeszyt 3, 1976, s. 3-28
  8. Wokroj F., Ludność nadamurska w świetle antropologicznych materiałów Stanisława Poniatowskiego [w:] Lud, nr 50, 1966, s. 121-189

 
Przykład 1. Michalski I., Składniki rasowe Chińczyków, 1938 

Typ mongoloidalno-pacyficzny (MZ) - Chiny

 Typ niżowy (MZ)
 
 
 
Przykład 3. Michalski I., Składniki rasowe Chińczyków, 1938
 
Typ mongoloidalno-pacyficzny (MZ) - Mongoł Chałcha
 

Typ niżowy (MZ)

 

pacyficzna (mZ) - (najliczniejsza); wzrost (170-x); twarz średnia do wąskiej (84-x), nos wąski (x-69)

Przykład 3. Niemiec S., Analiza antropologiczna studentów Koreańczyków [w:] Materiały i Prace Antropologiczne, nr 18, 1965, s. 5-53

wskaźniki, wymiary i cechy opisowe danego osobnika

wzrost - 177.1;  wskaźnik główny 85.24 (krótka głowa); wskaźnik twarzy całkowity - 88.96 (dość wąska); wskaźnik nosowy - 60.31 (wąski);

wskaźnik wysokosciowo-długościowy - 68.85 (dość wysoka głowa);  wskaźnik wysokościowo-szerokościowy - 79.5 (niezbyt spłaszczona głowa); wskaźnik czołowo-ciemieniowy: 66.08 (wąskie czoło w stosunku do szerokości głowy)

wskaźnik górnotwarzowy: 59.31 (twarz górna wysoka)

wskaźnik jarzmowo-ciemieniowy - 92.94 (jarzma dość wąskie w stosunku do głowy); wskaźnik twarzowo-żuchwowy: 91.47 (żuchwa szeroka w stosunku do wysokości twarzy), wskaźnik jarzmowo-żuchwowy: 81.37 (żuchwa szeroka w stosunku do szerokości twarzy); wskaźnik wysokości nosa - 48.83 (dość wysoki); 

kolor oczu - 4 (brązowe); kolor włosów: X (czarnobrązowe);  kolor skóry: 14 (skala Luschana); profil nosa: garbaty średnio;  nasada nosa: niska;  włosy: proste; zarost i owłosienie: słabe; szpara oczna: skośna wąska; fałda mongolska: silna; kości policzkowe: słabo wystające; prognatyzm zębodołowy: brak

wymiary bezwzględne w mm: długość głowy [g-op]: 183; szerokość głowy [eu-eu]: 156; wysokość głowy [t-v]: 126 mm;  najmniejsza szerokość czoła [ft-ft]: 103; szerokość twarzy [zy-zy]:145; wysokość twarzy [n-gn]: 129; górna wysokosć twarzy [n-sto]: 86;  szerokość żuchwy [go-go]: 118; wysokość nosa [n-sn]: 63; szerokość nosa [al-al]: 38

Typ mongoloidalno-pacyficzny (MZ), frakcja pacyficzna - Korea Północna

Typ mongoloidalno-pacyficzny (MZ), frakcja pośrednia - Korea Północna

 

Przykład 4. Vlcek E.., A contribution to the anthropology of Khalkha-Mongols [w:]  Acta Facultatis Rerum Naturalium Univ. Com., Anthropologia, Tom IX, Fasc. VI-VII, 1965, s. 283-367

wskaźniki, wymiary i cechy opisowe danego osobnika

wzrost - 156.9;  wskaźnik główny 84.2 (głowa dość krótka); wskaźnik twarzy całkowity - 91.4 (bardzo wąska); wskaźnik nosowy - dość wąski

obwód głowy w mm: 590;

waga: 71.8; wskaźnik Rohrera: 1.65; wzrost na siedząco: 87.8 cm; wskaźnik długości korpusu ciała: 53.87

kolor oczu - 14 (ciemnobrązowe w skali Martina-Schulzta); kolor włosów: Y (czarne);

wymiary bezwzględne w mm: długość głowy [g-op]: 184; szerokość głowy [eu-eu]: 155;  szerokość twarzy [zy-zy]:139; wysokość twarzy [n-gn]: 127;

Typ mongoloidalno-pacyficzny (MZ), frakcja pacyficzna - Mongolia

Typ mongoloidalno-pacyficzny (MZ), frakcja pacyficzna - Mongolia

 

pośrednia (mz) - wzrost (170-x); twarz szeroka (x-83), nos wąski (x-69)

Przykład 5. Stolarczyk H., Charakterystyka antropologiczna Koreańczyków. Część I, Zeszyty Naukowe UŁ. Nauki Matematyczne-Przyrodnicze. Seria II, zeszyt 56, 1974, s. 81-108

wskaźniki, wymiary i cechy opisowe danego osobnika

wzrost - 180.6; wskaźnik główny 87.5; wskaźnik twarzy całkowity - 82.6; wskaźnik nosowy - 67.9;

wskaźnik wys-dług. - 70.1;  wskaźnik wys-szerok. - 80.1;

wskaźnik jarzmowo-ciemieniowy - 96.3; wskaźnik górnotwarzowy - 52.3; wskaźnik wysokości nosa - 41.4;

profil nosa: falisto-garbaty; oprawa oka: fałda mongolska średnia;

kolor skóry - żółtawa ciemna; kolor oczu - 79; kolor włosów - Y;  kształt włosów: proste sztywne

Typ mongoloidalno-pacyficzny (MZ), frakcja pośrednia - Korea Północna

typ niżowy MZ

 

Przykład 6. Niemiec S., Analiza antropologiczna studentów Koreańczyków [w:] Materiały i Prace Antropologiczne, nr 18, 1965, s. 5-53

wskaźniki, wymiary i cechy opisowe danego osobnika

wzrost - 172.6;  wskaźnik główny: 90 (krótka głowa); wskaźnik twarzy całkowity - 79.6 (bardzo szeroka); wskaźnik nosowy - 67.27 (dość wąski);

wskaźnik wysokosciowo-długościowy - 73.33 (skrajnie wysoka głowa);  wskaźnik wysokościowo-szerokościowy -  81.48 (niezbyt spłaszczona głowa); wskaźnik czołowo-ciemieniowy: 67.28 (wąskie czoło w stosunku do szerokości głowy)

wskaźnik górnotwarzowy: 50.65 (twarz górna dość niska)

wskaźnik jarzmowo-ciemieniowy - 93.82 (jarzma wąskawe w stosunku do głowy); wskaźnik twarzowo-żuchwowy: 90.08 (żuchwa szeroka w stosunku do wysokości twarzy), wskaźnik jarzmowo-żuchwowy:71.71 (żuchwa wąska w stosunku do szerokości twarzy); wskaźnik wysokości nosa - 45.45 (wysokawy); 

kolor oczu - 4 (brązowe); kolor włosów: Y (czarne);  kolor skóry: 9 (skala Luschana); profil nosa: garbaty średnio;  nasada nosa: średnio wysoka;  włosy: proste; zarost i owłosienie: słabe; szpara oczna: pozioma; fałda mongolska: brak; kości policzkowe: silnie wystające; prognatyzm zębodołowy: brak

wymiary bezwzględne w mm: długość głowy [g-op]: 180; szerokość głowy [eu-eu]: 162; wysokość głowy [t-v]: 132 mm;  najmniejsza szerokość czoła [ft-ft]: 109; szerokość twarzy [zy-zy]:145; wysokość twarzy [n-gn]: 129; górna wysokosć twarzy [n-sto]: 77;  szerokość żuchwy [go-go]: 121; wysokość nosa [n-sn]: 55; szerokość nosa [al-al]: 37

Typ mongoloidalno-pacyficzny (MZ), frakcja pośrednia - Korea Północna

Typ mongoloidalno-pacyficzny (MZ), frakcja pośrednia - Korea Północna
 

Menu portalu